Waarom er liefde zit in 1,5 meter

Iedereen kent de film ‘Alles is Liefde’: een romantische komedie met in de hoofdrollen Carice van Houten, Michiel Romeijn, Jeroen Spitzenberger, Paul de Leeuw en Daan Schuurmans. Een film waarin alles goed komt als je de ‘liefde zijn werk’ laat doen. Is afstand ook liefde?

De WHO adviseert 1 meter én het RIVM adviseert 1 tot 2 meter. De 1,5 meter die de Rijksoverheid aanhoudt, is een pragmatisch goede maat met eenzelfde onderliggend doel: HOU AFSTAND. Deze praktische maat moet je in massacommunicatie niet nuanceren met discussie over ‘is er verschil tussen binnen en buiten’ en ‘met je rekening houden met tegenwind’ etc. Dan gaat de kracht van je boodschap verloren. Overigens past die 1,5 meter ook prima in onze traditie als Nederland democratisch Polderland.

We nemen naast afstand nemen nog meer maatregelen zoals het verplicht thuis blijven (van je werk) bij klachten (zoals niezen, loopneus/verkoudheid, keelpijn, licht hoesten en/of koorts). Er wordt veel thuis gewerkt en allerlei ‘samenscholingen’ zijn verminderd. Een hele reeks aan maatregelen om de potentiële blootstelling te beperken. Daarnaast hoesten of niezen we minder in bijzijn van anderen en als we dat doen, doen we dat (natuurlijk) in de elleboog.

Internationale meetlat

Her-en-der zie ik discussie over die 1,5 meter afstand en andere (omgevings)factoren die van invloed zijn om die 1,5 meter te moeten verhogen. Bij een arbeidshygiënische metingen of inschattingen met een statistisch rekenmodel is de afstand tot de ademzone één van de meest bepalende factoren die de mate van blootstelling bepalen. Hierbij kijken we met name of de afstand van de (weliswaar niet ‘hoestende’ maar ‘uitdampende’ of ‘stoffige’) bron tot het hoofd meer of minder dan 1 meter is. Maar ook de frequentie van blootstelling, het aantal bronnen en de duur van de blootstelling is bepalend. Of-te-wel: hoe vaak hoest iemand, zijn er meerdere ‘hoesters’ en ‘hoe lang’ duurt dat bij elkaar. Maar nu ik ook ‘letterlijk’ ook wat meer afstand tot mijn werk heb genomen, ben ik even gaan spitten in deze 1,5 meter die de Rijksoverheid als regel stelt…

De geadviseerde afstand die landen hanteren verschillen per land en organisatie: bijvoorbeeld in Engeland (GB) hanteren ze 2 meter, in de Amerika ca. 1.80 meter (six feet), de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) heeft het over 1 meter, bij het Nederlandse RIVM spreken ze over 1 tot 2 meter. Tsja, welke afstand is nou waar:  welke afstand is veilig en gezond?

STOP!

Als arbeidshygiënist onderzoek [>>>] ik regelmatig de blootstelling van medewerkers aan gevaarlijke stoffen (gassen, dampen), biologische agentia en andere ‘ongrijpbare’ factoren zoals geluid, binnenklimaatfactoren zoals temperatuur, luchtsnelheid en vochtigheid. Om risico’s van te hoge blootstellingen aan te pakken moeten we in Nederland de zogenaamde arbeidshygiënische strategie [>>>] toepassen; ook wel bron-aanpak of STOP-strategie [>>] genoemd.

  1. Als de ‘bron van het kwaad’ kan worden weggenomen dan is er geen probleem (geen risico op effecten van de gezondheid).
  2. Lukt dat niet of onvoldoende, dan moet je voorkomen dat “het probleem” via de lucht of contactoppervlakken in de mens komt of minder tijd besteden in de buurt van “het probleem”.
  3. Lukt dat ook niet of onvoldoende dan grijp je de laatste strohalm: persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) zoals mondneuskapjes, veiligheidsbrillen, handschoenen en helmen. Bij het corona-virus zou je kunnen denken aan vaccinatie als een soort PBM.

Voor biologische agentia is er eigenlijk zelfs een bio-arbeidshygiënische (BAH) strategie die uit 8 stappen bestaat [>>>] maar dat terzijde.

Kunnen we deze aanpak ook toepassen op de corona-crisis?

In de corona-crisis (COVID-19) kunnen we helaas de bron (virus) niet vervangen door een minder ernstige soort of de bron compleet uitschakelen (1). We moeten dus maatregelen treffen op een lager niveau: verspreiding van het virus via de lucht (2) en tenslotte pas inzet van persoonlijke beschermingsmiddelen (3). Inmiddels werken en blijven we allen zo veel mogelijk thuis (organisatorische maatregel vallend onder 2). Voor de ‘vitale’ beroepen en waar thuiswerken geen optie voor is, werken mensen zo veilig mogelijk (‘Samen Veilig doorwerken’ [>>>]). De afgelopen weken zijn daar allerlei zichtbare (o.a. van goede hygiëne van oppervlakken, stimuleren van goed handen wassen tot en met de vele doorzichtige perspex wanden bij kassa’s in de winkels) maatregelen voor getroffen. Ook het afstand houden tot de anderen (als potentiële bron van het corona-virus) is een van deze maatregelen.

Hoe zit dat nu? Wat is goed, beter, best?

Waarom nou die 1,5 meter afstand? Bij het hoesten kan de lucht een snelheid bereiken ca. 100 km/uur en bij niezen zelfs ca. 150 km/u. Als een druppel met deze snelheid je mond verlaat, komt het dan niet verder dan 1,5 meter? De grootte van de waterdruppels (kunnen variëren van 10 tot 200 µm) spelen hierin een rol. En hoe groter de diameter van de druppels, hoe minder ‘ver’ ze zullen zweven door de zwaartekracht. Grotere druppels bevatten relatief meer bacteriën en/of virusdeeltjes. Ook de wind is een omgevingsfactor die bepaalt hoever ze kunnen komen. Bij “tegenwind” komen de druppels uiteraard ook minder ‘ver’ en bij windkracht 5 in je rug juist verder. Daarnaast veroorzaakt een beetje flink waaien juist een goede ‘verdunning’ van de concentratie. Daarom is goed ventileren voor ‘binnen’ ook zo belangrijk maar tegen de ‘natuurlijke ventilatie buiten’ kan geen luchtbehandeling systeem op!

Er is veel onderzoek (zie bronnen) gedaan druppelgrootte bij niezen, hoesten en uitademen maar helaas weinig onderzoek naar de afstand die druppeltjes en aerosolen kunnen afleggen. In onderzoeken gaan ze tot op heden vanuit dat bij ‘normaal’ uitademen alle druppeltjes en deeltjes niet verder reiken ca. 1,5 meter. Bij hoesten worden deeltjes gevonden tot ca. 6 meter en bij niezen tot 8 meter afstand. Maar dat geldt voor de kleinste deeltjes! 

 

Op dit moment gaat het RIVM en WHO ervan uit dat de ‘grote druppels’ de belangrijkste directe bron zijn bij het overdragen van het virus. De afstand die deze druppels kunnen afleggen wordt geschat tussen 1,5 en 2 meter. Maar… wie hoest of niest tegenwoordig nog in het openbaar zonder zijn mond af te schermen met zijn elleboog? Die 1,5 meter is dus een goed compromis in ‘normale’ omgang met je medemens die buiten loopt en geen symptomen vertoont (immers iedereen die zich ‘ziek’ voelt blijft thuis).

Is afstand ook liefde?

Liefde zit hem dus in de afstand! Door die in acht te nemen zorgen we voor elkaar -op afstand- ! En laat ‘afstand’ zijn werk doen, dan komt ‘alles’ goed, net als in de film. Ben benieuwd of de filmwereld hierin ook een romantische komedie in ziet…

 


Bronnen:

Handige websites:

Share This

Onze website maakt gebruik van cookies en verzamelt daarmee informatie over uw bezoek. Dit doen wij om onze website te verbeteren (door te analyseren), vanwege Social Media integratie en om u relevante advertenties te kunnen tonen. Lees onze Privacyverklaring voor meer informatie. U kunt eerst uw pricacy-instellingen aanpassen of direct onze privacyvoorwaarden accepteren door op de button te klikken.

Cookie instellingen

Hieronder kunt u kiezen welk soort cookies u op deze website toestaat. Klik op de knop "Cookie instellingen opslaan" om uw keuze toe te passen.

FunctionalOur website uses functional cookies. These cookies are necessary to let our website work.

AnalyticalOur website uses analytical cookies to make it possible to analyze our website and optimize for the purpose of a.o. the usability.

Social mediaOur website places social media cookies to show you 3rd party content like YouTube and FaceBook. These cookies may track your personal data.

AdvertisingOur website places advertising cookies to show you 3rd party advertisements based on your interests. These cookies may track your personal data.

OtherOur website places 3rd party cookies from other 3rd party services which aren't Analytical, Social media or Advertising.